3194 Sayılı İmar Kanunu Kapsamında Yangın Güvenliği Kontrolleri ve Yangın Güvenlik Uzmanlarının Rolü

Türkiye’de yapı güvenliğinin en önemli unsurlarından biri olan yangın güvenliği, 3194 Sayılı İmar Kanunu ve Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik (BYKHY) kapsamında yeniden tanımlanan kontrol ve denetim mekanizmalarıyla daha sistematik hale getirilmektedir. Bu düzenlemeler; hem yapı sahipleri hem de yangın güvenlik uzmanları açısından önemli sorumluluklar ve yaptırımlar içermektedir.

Yangın Güvenliği Kontrolü Kapsamına Giren Yapılar

Yangın güvenliği kontrolleri;

Yapı ruhsatı,
Yapı kullanma izin belgesi,
Yapı kayıt belgesi

gibi kullanıma yönelik resmi belgelere sahip olan tüm yapıları kapsamaktadır. Bu durum, yalnızca yeni yapıları değil, mevcut ve aktif olarak kullanılan binaları da doğrudan ilgilendirmektedir.

Kontrol Periyotları ve Yetkili Kişiler

Yangın güvenliği kontrollerinin hangi sıklıkla yapılacağı ve kimler tarafından gerçekleştirileceği, yapının kullanım türüne ve teknik özelliklerine göre yönetmelikle belirlenecektir.

Kontroller;

İlgili itfaiye teşkilatı tarafından,
Veya itfaiyenin gerekli gördüğü durumlarda,
Bakanlık veya Bakanlıkça yetkilendirilmiş kurumlar tarafından eğitilmiş ve sınavda başarılı olmuş yangın güvenlik uzmanları tarafından yapılacaktır.

Bu kontroller, sadece yerinde inceleme ile sınırlı olmayacak; sonuçlar resmî yangın güvenlik raporu düzenlenerek belgelendirilecektir.

Yangın Güvenlik Uzmanlarının Görev ve Sorumlulukları

Yeni düzenlemelerle birlikte yangın güvenlik uzmanlığı, mevzuatta daha net tanımlanan ve sorumlulukları açıkça belirlenen bir uzmanlık alanı haline gelmektedir.

Yangın güvenlik uzmanlarının;

Nitelikleri,
Görev tanımları,
Yetki sınırları

ayrıntılı şekilde yönetmelik ile belirlenecektir.

Ayrıca, görevini mevzuata aykırı şekilde yapan veya yetkisini kötüye kullanan uzmanlar hakkında 3194 Sayılı İmar Kanunu kapsamında cezai müeyyideler uygulanacaktır. Bu durum, hazırlanan raporların güvenilirliğini ve teknik doğruluğunu zorunlu kılmaktadır.

Periyodik Kontrol Ücretleri ve Bakanlık Yetkisi

Yangın güvenliği periyodik kontrollerinde iller arasında oluşabilecek ücret farklılıklarının önüne geçilmesi amacıyla, ücretlendirme konusunda Bakanlığa yetki verilmesi öngörülmektedir. Böylece hem yapı sahipleri hem de hizmet sunan uzmanlar için standart ve şeffaf bir sistem oluşturulması hedeflenmektedir.

Periyodik Kontrollerde Tespit Edilen Eksiklikler

Kontroller sırasında tespit edilen eksiklikler;

İlgili idare tarafından verilen süre içerisinde,
En fazla 6 ayı geçmemek kaydıyla giderilmelidir.

Bu süre sonunda, eksikliklerin tamamlanmasıyla birlikte geçerli bir yangın güvenlik raporu alınması zorunludur.

Eğer tespit edilen eksiklikler esaslı tadilat gerektiriyorsa, çalışmalar mutlaka:

İlgili idareden alınacak ruhsat veya izin kapsamında yapılmalıdır.
Verilen süre, ruhsat veya izin tarihinden itibaren işlemeye başlar.

Cezai Müeyyideler ve Yaptırımlar

Mevcut yapılarda;

Yangın güvenlik raporu alınmaması,
Tespit edilen eksikliklerin verilen süre içinde giderilmemesi

durumlarında yapı sahipleri ve sorumlular hakkında cezai işlemler uygulanacaktır.

Aynı şekilde, görevini mevzuata uygun şekilde yerine getirmeyen yangın güvenlik uzmanları da İmar Kanunu kapsamında yaptırımlarla karşı karşıya kalacaktır.

Sonuç ve Değerlendirme

3194 Sayılı İmar Kanunu kapsamında getirilen bu düzenlemeler, Türkiye’de yangın güvenliğini bireysel uygulamalardan çıkararak kurumsal ve denetlenebilir bir yapıya kavuşturmayı amaçlamaktadır. Yangın güvenlik raporları artık sadece bir belge değil; hukuki, teknik ve idari sorumluluk doğuran resmi dokümanlar haline gelmiştir.

Bu nedenle yapı sahiplerinin, işletmelerin ve yangın güvenlik uzmanlarının mevzuata tam uyum sağlaması, hem can güvenliği hem de idari yaptırımlar açısından kritik öneme sahiptir.

📞 Daha Fazlası İçin Bize Ulaşın

Yangın uzmanlığı hakkında detaylı bilgi almak, eğitime başvurmak veya danışmanlık almak için bizimle iletişime geçin:

🌐 www.yanginuzmani.com
📧 info@yanginuzmani.com
📱 +90 (545) 608 01 00

Geleceğin mesleği yangın uzmanlığına adım atmak için geç kalmayın.